YENİLEME- EBRD, faaliyet gösterdiği bölgede büyümede yavaşlama öngördü [FNC-NEWS]
- 03.06.2026 08:12
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), son Bölgesel Ekonomik Görünüm raporunda faaliyet gösterdiği bölgelerde toplam büyümenin 2025'teki %3,4 seviyesinden 2026'da %3,1'e yavaşlayacağını, ardından 2027'de %3,6'ya toparlanacağını öngördü. Banka, 2026 büyüme tahminini şubat ayındaki projeksiyonuna göre 0,5 puan, 2027 tahminini ise 0,1 puan aşağı çekti.
Raporda, Orta Doğu'daki çatışmanın tırmanması bölgesel görünüm üzerindeki temel şok olarak gösterildi. Petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş, Hürmüz Boğazı'ndaki taşımacılık aksamaları ve Avrupa ile ABD arasındaki enerji maliyeti farkının genişlemesi ekonomik faaliyet üzerinde baskı oluşturdu. EBRD'ye göre Avrupa'daki doğal gaz fiyatları ABD'nin beş katından fazla seviyelerde kalırken, elektrik maliyetleri de belirgin şekilde daha yüksek seyrediyor.
Banka, enerji yoğun sektörlerdeki zayıf performansın hem gelişmiş Avrupa Birliği ekonomilerinde hem de AB içindeki EBRD ülkelerinde sürdüğünü belirtti. 2026'nın ilk çeyreğinde EBRD bölgelerinde büyümenin yıllık bazda %2,9 olduğu tahmin edilirken, Mısır, Kazakistan, Romanya, Türkiye ve Ukrayna beklentilerin altında performans gösteren ülkeler arasında yer aldı.
Rapora göre enerji fiyat şokuna karşı EBRD ekonomilerinin yaklaşık üçte ikisi enerji vergilerinde indirim, akaryakıt fiyat tavanı veya hedefli sübvansiyonlar gibi en az bir destek önlemi uygulamaya koydu.
EBRD, Orta Doğu'daki savaşın zaten zayıf seyreden küresel imalat faaliyetleri ve artan ticaret gerilimlerinin üzerine geldiğini vurguladı. ABD'nin 2025'te ithalat tarifelerini artırmasının ardından küresel ticaret akımlarında yeniden yönlenme yaşandığı, ABD'nin Çin'den ithalatının azalırken ASEAN ülkelerinden ithalatının arttığı belirtildi. Buna karşılık EBRD bölgelerinden ABD'ye yapılan ihracattaki değişimin daha sınırlı kaldığı ifade edildi.
Raporda yapay zekâ bağlantılı tedarik zincirlerinin küresel büyümeyi desteklemeye devam ettiği ve EBRD ülkelerinin de yapay zekâ tedarik zincirlerine yönelik ihracatta diğer ihracat kalemlerine göre daha hızlı büyüme kaydettiği belirtildi.
Enflasyon tarafında ise 2025 sonlarında gerileyen fiyat baskılarının 2026 başında yeniden hızlandığına dikkat çekildi. EBRD bölgelerinde ortalama enflasyon şubat ile nisan arasında 1,2 puan artarak %6,4'e yükseldi. Artışın temel nedenleri enerji ve gıda fiyatlarındaki yükseliş olurken, bazı ülkelerde dolar karşısında yaşanan kur değer kayıpları da enflasyonist baskıları artırdı.
EBRD Başekonomisti Beata Javorcik, Orta Doğu'daki çatışmanın imalat sektöründeki zayıflık ve kırılgan mali dengelerle mücadele eden ekonomiler için yeni bir şok yarattığını belirterek, yükselen enerji maliyetlerinin rekabet gücünü zayıflattığını, enflasyonu yeniden hızlandırdığını ve mali alanı daralttığını söyledi.
Raporda ayrıca mali görünümün de kötüleştiği ifade edildi. Özellikle Güney ve Doğu Akdeniz ülkeleri ile Sahra Altı Afrika'da yüksek borçluluk ve faiz yüklerinin kamu maliyesi üzerindeki baskıyı artırdığı belirtildi. Küresel finansman koşullarındaki sıkılaşmanın da borçlanma maliyetlerini yükselttiği vurgulandı.
EBRD ayrıca Avrupa Komisyonu'nun Mart 2026'da açıkladığı Sanayi Hızlandırma Yasası teklifini değerlendirdi. Bankaya göre yükselen Avrupa ekonomileri bu düzenlemeden en fazla fayda sağlayabilecek ülkeler arasında yer alırken, AB dışındaki ülkelerin elde edeceği fırsatlar ise henüz netleşmemiş uygunluk kriterlerine bağlı olacak.
ForInvest Haber
