ANALİZ- Makro: Mart Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi Verileri Değerlendirmesi (Akbank) [FNC-NEWS]

• 16.04.2026 07:57

https://yatirim.akbank.com/_layouts/15/AkbankYatirimciPortali/Rapor/Download.aspx?ID=10893



Sınıflandırma: Akbank Kamuya Açık Veri İçerir & Kişisel Veri İçermez
Bütçe Dengesi:
. Merkezi yönetim bütçe dengesi mart ayında 229,9 milyar TL açık verirken, faiz dışı olarak ise 6,1 milyar TL fazla verdi (Grafik 1). 2025 yılının aynı döneminde bütçe dengesi 261,5 milyar TL, faiz dışı denge ise 100,2 milyar TL açık vermişti. Böylelikle, 12 aylık birikimli bütçe açığı 1,51 trilyon TL?ye gerilerken, 12 aylık birikimli faiz dışı fazla 958 milyar TL?ye yükseldi (Grafik 2).
· Mevsimsellikten arındırılmış (m.a.) olarak faiz dışı bütçe dengesi aylık bazda belirgin bir iyileşme kaydederken, seviye olarak da rekor yüksek seviyeye ulaştı (Grafik 3). Bu gelişmede bütçe gelirlerindeki artış daha belirleyici olurken, faiz dışı bütçe giderleri de cari transferler kaynaklı geriledi.
Bütçe Gelirleri:
· Merkezi yönetim bütçe gelirleri, mart ayında yıllık %60,6 artışla 1.230,5 milyar TL olarak gerçekleşti. Yılın ilk çeyreğinde yıllık %66,4 artışla 4.005 milyar TL oldu.
* Vergi gelirleri martta yıllık %63,9 artışla 1.057,2 milyar TL oldu. Ocak-Mart döneminde yıllık artış %66,1 olarak gerçekleşti. İlk çeyrekte şubat ayında yayınladığımız raporda belirttiğimiz üzere kurumlar vergisindeki 4. geçici vergi beyannamesi döneminin yeniden yürürlüğe girmesi kaynaklı belirgin artış öne çıktı.
* Kurumlar ve gelir vergisinde yıllık artışlar martta sırasıyla %360,4 ve %81,0 oldu.
* Dâhilde alınan KDV yıllık %127,2 arttı. Geçtiğimiz ayki notumuzda belirttiğimiz üzere ocak ayına ait KDV beyanı ve ödemesi için son tarih geçen sene 28 Şubat iken bu sene 2 Mart idi. Dolayısıyla, bu artışın beyan ve ödemeye ilişkin takvimin mart ayına kaymış olmasından kaynaklandığını değerlendiriyoruz.
* İthalden alınan KDV ise yıllık bazda %37,7, fiyat ve mevsim etkilerinden arındırılmış olarak ise aylık bazda %6,4 arttı.
* ÖTV gelirlerinde yıllık artış %29,0 oldu. Tütün mamullerinden elde edilen ÖTV gelirleri ise yıllık bazda %99,8 arttı toplam ÖTV gelirinin %27,3?üne denk geldi. Petrol ve doğal gaz ürünlerinden elde edilen ÖTV geliri yıllık %11,6 arttı ve toplam ÖTV gelirlerinin %21,2?sini oluşturdu. Motorlu taşıtlardan elde edilen ÖTV geliri ise yıllık %11,8 arttı ve toplam ÖTV gelirindeki payı %39,8 oldu.
Bütçe Giderleri:
· Merkezi yönetim bütçe harcamaları mart ayında yıllık %42,1 artışla 1.460,4 milyar TL olarak gerçekleşti. Böylece yılın ilk çeyreğinde yıllık artış %42,0 oldu.
* Faiz dışı harcamalar martta yıllık %41,3, Ocak-Mart döneminde yıllık %33,8 artışla 3.549 milyar TL?ye ulaştı.
* Cari transferler martta yıllık %45,1 arttı. KİT görevlendirme kalemi 17,2 milyar TL oldu. Bu tutarın 15,9 milyar TL?si Elektrik Üretim A.Ş.?ye, 1,3 milyar TL?si Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu'na transfer edildi. Yılın ilk üç ayında ise toplam transfer tutarı 94,1 milyar TL?ye ulaşırken bu tutarın 62,1 milyar TL?si Elektrik Üretim A.Ş.?ye, 28 milyar TL?si BOTAŞ?a, 3,9 milyar TL?si Türkiye Kömür İşletmeleri?ne ait. Fiyat ve mevsim etkilerinden arındırılmış olarak ise cari transferler aylık bazda %19,9 azaldı.
* Yatırım harcamalarını da içeren sermaye giderleri son üç aydır azalış gösteriyor martta yıllık düşüş %29,5 oldu. Diğer taraftan, mal ve hizmet alımları yıllık bazda %41,1, personel giderleri ise yıllık bazda %44,0 arttı.
* Borç verme kalemi martta yıllık bazda %128,9 artışla 19,8 milyar TL olarak gerçekleşti. Bu tutarın 14,0 milyar TL?sini KİT?lere borç verme kapsamında sermaye transferleri oluşturdu 7,8 milyar TL?si T.C. Devlet Demiryolları?na, 3,0 milyar TL?si Türkiye Taşkömürü Kurumu?na, 1,2 milyar TL?si Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu?na ve 1,0 milyar TL?si de Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş?ye transfer edildi.
o Faiz harcamaları martta yıllık %46,3 artışla 236,0 milyar TL, yılın ilk üç ayında ise %88,8 artışla 876 milyar TL oldu. Nisan ayında da yaklaşık 240 milyar TL tutarında faiz ödemesi bulunuyor.
* Fiyat ve mevsim etkilerinden arındırılarak incelendiğinde ise, faiz dışı harcamalar martta %7,7 düşüş kaydetti. Bunda cari transferler ve borç verme kalemlerinde aylık bazda azalış öne çıktı.
Kaynak: Muhasebat
Akbank Ekonomik Araştırmalar
Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

ForInvest HaberBurada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.